Türkiye'nin İran'dan ham petrol ithalatı, uluslararası alanda uygulanan ekonomik yaptırımlar, ambargolar ve küresel finansal sistem kuralları doğrultusunda şekillenmektedir. Özellikle Amerika Birleşik Devletleri ve Batılı ülkelerin İran'ın nükleer programı ve dış politikası nedeniyle devreye soktuğu sert yaptırımlar, bu ülkeden petrol satın alan veya finansal transfer gerçekleştiren uluslararası bankalar ile şirketler üzerinde ağır cezai riskler oluşturmaktadır. Türkiye, küresel ticaret sistemine entegre yapısı, uluslararası anlaşmaları ve enerji güvenliği dengeleri çerçevesinde bu yasal kısıtlamalara riayet etmek durumunda kalmaktadır.
Tüpraş, dünyanın farklı bölgelerinden ve çeşitli ham petrol kalitelerinden en uygun maliyetli ve rafineri altyapısına en uygun hammaddeleri temin etmek amacıyla küresel ölçekte tedarik operasyonları yürütmektedir.
TÜPRAŞ kısaltmasının resmi ve tam açılımı "Türkiye Petrol Rafinerileri Anonim Şirketi" şeklindedir.
Türkiye Petrol Rafinerileri A.Ş.
Tüpraş bünyesinde Türkiye'nin farklı bölgelerine yayılmış toplam dört adet ana petrol rafinerisi bulunmaktadır.
Türkiye'nin en büyük sanayi ve hizmet gruplarından biri olan Koç Holding'in sermaye yapısı, ağırlıklı olarak Koç aile üyelerine ait vakıflar, holding şirketleri ve bireysel aile fertlerinin kontrolündeki ortaklıklar temelinde şekillenmektedir.
Tüpraş, ana faaliyet alanı olan petrol rafinerisinin yanı sıra enerji sektörünün farklı kollarında varlık gösteren önemli iştiraklere ve yan kuruluşlara sahiptir.
Opet, Türkiye'nin akaryakıt sektöründe faaliyet gösteren öncü markalarından biri olup, sermaye yapısı itibarıyla doğrudan Tüpraş'a ait değildir; ancak iki şirket arasında güçlü bir ortaklık bağı bulunmaktadır.
Türkiye Petrol Rafinerileri A.Ş. (Tüpraş), 2005 yılında gerçekleştirilen büyük özelleştirme ihalesi sonucunda Koç Holding liderliğindeki konsorsiyuma (Koç Holding ve Shell ortaklığına) satılmıştır.
Tüpraş, hisseleri Borsa İstanbul'da (BIST) halka açık olarak işlem gören bir anonim şirket olup, sermayesinin büyük bir kısmı Koç Holding iştiraki olan Enerji Yatırımları A.Ş. tarafından kontrol edilmektedir.
Türkiye Petrol Rafinerileri A.Ş. (Tüpraş), ülkenin farklı coğrafi bölgelerinde stratejik olarak konumlandırılmış toplam dört büyük rafineri tesisine sahiptir.
Türkiye sınırları içerisinde ham petrolü işleyerek benzet, motorin, jet yakıtı vefuel-oil gibi türevlere dönüştüren toplamda beş büyük ölçekli faal petrol rafinerisi bulunmaktadır.
Türkiye, enerji ithalatında çeşitliliğe önem vermekle birlikte ham petrol ve akaryakıt tedarikinde en yüksek payı son yıllarda Rusya Federasyonu'ndan sağlamaktadır.
Türkiye sınırları içinde akaryakıt talebini karşılayan ve faaliyette olan ana petrol rafinerileri ağırlıklı olarak TÜPRAŞ bünyesinde toplanmıştır.
Koç Holding öncülüğündeki konsorsiyum, Türkiye'nin en büyük sanayi kuruluşu olan Tüpraş'ın çoğunluk hisselerinin özelleştirilmesi sürecinde Eylül 2005 tarihinde gerçekleştirilen ihalede en yüksek teklifi vererek tarihi bir satın almaya imza atmıştır.
Tüpraş bünyesinde doğrudan ve dolaylı olarak istihdam edilen personel sayısı, dönemsel projelere, iştiraklere ve taşeron hizmetlere bağlı olarak değişiklik göstermekle birlikte, ana rafineri operasyonlarında ve genel merkezde binlerce nitelikli profe...
TÜPRAŞ, doğrudan şahsi olarak Ali Koç'un malı veya mülkü olmayıp, hisselerinin büyük bir kısmını ve yönetim kontrolünü elinde bulunduran Koç Holding A.Ş. bünyesinde yer alan halka açık dev bir sanayi şirketidir.
Türkiye'nin ilk resmi ve en büyük altın rafinerilerinden biri 1996 yılında kurulan İstanbul Altın Rafinerisi (IAR) a.Ş.'dir.
Tüpraş, sahip olduğu yüksek esneklikteki rafineri teknolojisi ve Nelson Karmaşıklık İndeksi sayesinde dünyanın farklı coğrafi bölgelerinden çok çeşitli ham petrol kalitelerini tedarik edebilmektedir.
Koç Holding, kamuoyunda bilinenin aksine Tüpraş hisselerinin tamamını elden çıkarmamıştır; aksine, özelleştirme sürecinde devlete ait hisselerin bir kısmını konsorsiyum aracılığıyla satın alarak ana ortak konumuna gelmiştir.
Tüpraş'ın mülkiyet ve ortaklık yapısı incelendiğinde, çoğunluk hisselerinin ve yönetim kontrolünün Koç Holding A.Ş. grubuna bağlı Enerji Yatırımları A.Ş. bünyesinde toplandığı görülmektedir.
Tüpraş çalışanlarının maaş ve özlük hakları; çalışanın kıdemine, departmanına, eğitim durumuna, unvanına ve sendikalı personel için toplu iş sözleşmesi (TİS) hükümlerine göre değişiklik göstermektedir.
Türkiye Petrol Rafinerileri A.Ş.
Dünyanın en büyük petrol rafinerisi, Hindistan'ın Gujarat eyaletindeki Jamnagar şehrinde bulunan ve Reliance Industries tarafından işletilen Jamnagar Rafineri Kompleksidir.
İzmir'deki TÜPRAŞ (Türkiye Petrol Rafinerileri A.Ş.) rafinerisi, ülkenin en önemli sanayi ve liman bölgelerinden biri olan İzmir'in Aliağa ilçesinde yer almaktadır.
Tüpraş, geniş ölçekli operasyonları, güçlü bilançosu ve yüksek nakit akışı yönetimi sayesinde finansal yatırımlarından ve değerlendirdiği likit varlıklarından dönemsel olarak faiz gelirleri elde etmektedir.